Welke alimentatie moet je berekenen bij een scheiding?
Bij een scheiding kunnen twee verschillende vormen van alimentatie een rol spelen: kinderalimentatie en partneralimentatie.
Kinderalimentatie is bedoeld als bijdrage in de kosten van de kinderen. Daarbij kijken we onder andere naar wat de kinderen nodig hebben, wat beide ouders financieel kunnen bijdragen en hoe de zorg is verdeeld.
Partneralimentatie heeft een ander uitgangspunt. Die kan aan de orde zijn wanneer één van de ex-partners na de scheiding onvoldoende inkomen heeft om zelf in het levensonderhoud te voorzien en de andere partner voldoende draagkracht heeft om bij te dragen.
Soms speelt alleen kinderalimentatie. Soms alleen partneralimentatie. En wanneer beide aan de orde zijn, beïnvloeden de berekeningen elkaar.
Daarom is het belangrijk om niet direct met één los bedrag te beginnen.
Hoe wordt alimentatie berekend?
Bij alimentatie berekenen spelen twee begrippen vrijwel altijd een belangrijke rol: behoefte en draagkracht.
Behoefte gaat over de vraag welk bedrag nodig is. Bij kinderen gaat het om hun kosten. Bij partneralimentatie gaat het om de behoefte van de ex-partner en de vraag in hoeverre diegene zelf in deze behoefte kan voorzien.
Draagkracht gaat over de financiële mogelijkheid om daadwerkelijk een bijdrage te betalen.
Voor alimentatieberekeningen gebruiken professionals veelal de Alimentatienormen van de Expertgroep Alimentatie van de Rechtspraak. Deze aanbevelingen bieden een uniforme rekenmethodiek en dragen bij aan voorspelbaarheid en rechtszekerheid bij het vaststellen van alimentatie.
Maar kinderalimentatie en partneralimentatie worden niet op precies dezelfde manier berekend.
Daarom is de eerste vraag niet alleen:
Hoeveel alimentatie moet er worden betaald?
Maar ook:
Over welke alimentatie hebben we het en welke financiële situatie hoort daarbij?
Kinderalimentatie berekenen
Bij kinderalimentatie berekenen staat de financiële verantwoordelijkheid van beide ouders voor hun kinderen centraal.
Eerst wordt bepaald wat de kinderen nodig hebben. Vervolgens kijken we naar de draagkracht van beide ouders en de verdeling van de zorg. Op basis daarvan kan worden bepaald hoe ouders de kosten van de kinderen onderling dragen.
De zorgverdeling en financiën bekijken we daarbij in samenhang. Een regeling voor de kinderen heeft immers niet alleen praktische gevolgen, maar ook invloed op de kosten die beide ouders rechtstreeks maken.
Bij co-ouderschap kan daarom nog steeds kinderalimentatie nodig zijn. Een ongeveer gelijke verdeling van de zorg betekent niet automatisch dat beide ouders financieel dezelfde mogelijkheden hebben.
Op onze pagina kinderalimentatie berekenen leggen we stap voor stap uit hoe behoefte, draagkracht, zorgverdeling en de uiteindelijke bijdrage met elkaar samenhangen.
En hoe lang die bijdrage doorloopt? Kinderalimentatie stopt niet automatisch bij 18 jaar. Op alimentatie en leeftijd leggen we uit wat er verandert wanneer een kind 18 of 21 jaar wordt.
Partneralimentatie berekenen werkt anders
Partneralimentatie draait niet om de kosten van de kinderen, maar om de financiële verhouding tussen ex-partners na de scheiding.
Daarbij spelen onder meer de behoefte aan een bijdrage, de mogelijkheid om zelf inkomen te verdienen en de draagkracht van de andere partner een rol.
Juist hier kan de financiële werkelijkheid na de scheiding behoorlijk veranderen. Twee mensen die tijdens het huwelijk gezamenlijk één huishouden financierden, moeten na de scheiding ieder een eigen huishouden kunnen voeren.
Een berekend bedrag zegt dan nog niet automatisch hoe beide ex-partners er financieel voorstaan.
“Partneralimentatie gaat niet alleen over wat iemand kan betalen. Ook de vraag waarom en hoeveel iemand nodig heeft, hoort bij de berekening.”
Partneralimentatie verdient daarom een eigen inhoudelijke beoordeling. We gaan op deze pagina niet alle regels en uitzonderingen uitwerken; daarvoor hoort dit onderwerp een eigen verdieping te krijgen.
Kinderalimentatie en partneralimentatie kunnen elkaar beïnvloeden
Wanneer zowel kinder- als partneralimentatie speelt, kun je beide bedragen niet zomaar los van elkaar bekijken.
De bijdrage voor de kinderen heeft prioriteit. Pas daarna komt de vraag aan de orde welke financiële ruimte resteert voor eventuele partneralimentatie.
Dat maakt de volgorde van de berekeningen belangrijk.
Maar bij ROME scheidingen stopt het daar niet. Uiteindelijk willen we weten wat alle afspraken samen betekenen.
Want naast alimentatie spelen vaak ook de woonlasten, toeslagen, belastingen, vermogen, pensioen en andere financiële keuzes een rol.
Zeker wanneer één van jullie de gezamenlijke woning wil behouden, kan die samenhang doorslaggevend zijn. Binnen onze scheidingsbegeleiding bekijken we deze onderwerpen daarom niet als losse financiële eilandjes.
Een alimentatieberekening is nog geen financieel toekomstbeeld
Een alimentatieberekening heeft een duidelijk doel: bepalen welke bijdrage op basis van de gehanteerde uitgangspunten passend is.
Maar stel dat uit de berekeningen €600 kinderalimentatie en €400 partneralimentatie volgen.
Dan kennen jullie twee bedragen.
Wat weten jullie daarmee nog niet?
Hoeveel houdt degene die betaalt iedere maand werkelijk over? Wat heeft de ontvanger daadwerkelijk beschikbaar? Welke toeslagen veranderen? Kunnen beide huishoudens hun woonlasten dragen? En wat gebeurt er wanneer één van jullie de koopwoning wil overnemen?
Dat zijn geen bijzaken. Dit zijn precies de vragen die bepalen of afspraken straks ook in het dagelijks leven uitvoerbaar zijn.
“Rekenen vertelt wat er uit de formule komt. Inzicht vertelt wat die uitkomst met jullie leven doet.”
Daarom combineren we bij ROME scheidingen de alimentatieberekeningen met inzicht in het bredere financiële plaatje.
Van alimentatie berekenen naar ROME ScheidingsInzicht™
Met ROME ScheidingsInzicht™ brengen we de financiële gevolgen van verschillende afspraken samen.
We kijken niet alleen naar alimentatie, maar bijvoorbeeld ook naar inkomen, belastingen, toeslagen en woonlasten. Zo ontstaat inzicht in het netto besteedbaar inkomen van beide huishoudens.
Dat kan een belangrijk verschil maken.
Een alimentatiebedrag kan op zichzelf logisch en juridisch onderbouwd zijn, terwijl de totale financiële uitkomst vragen oproept. Andersom kan inzicht in beide huishoudens juist laten zien dat een afspraak financieel goed uitvoerbaar is.
Het doel is niet om naar een zo laag of hoog mogelijk alimentatiebedrag toe te rekenen.
Het doel is dat jullie vóórdat je tekent begrijpen wat de afspraken financieel betekenen.
Eerst inzicht. Dan stabiliteit. Dat is de kern van de ROME aanpak.
Alimentatienormen en jullie werkelijke maandelijkse inkomen
Voor het berekenen van alimentatie gebruiken professionals veelal de Alimentatienormen van de Expertgroep Alimentatie van de Rechtspraak. Deze rekenmethodiek biedt houvast en draagt bij aan voorspelbaarheid en rechtszekerheid.
Maar het inkomen waarmee de berekening rekent, is niet altijd hetzelfde als het bedrag dat je in een gewone maand daadwerkelijk op je bankrekening ontvangt.
De Alimentatienormen rekenen bijvoorbeeld vakantiegeld mee. Ook een structurele eindejaarsuitkering of andere periodieke inkomensbestanddelen kunnen onderdeel zijn van het inkomen. Een bedrag dat je één keer per jaar ontvangt, kan daardoor in de berekening over twaalf maanden meetellen.
Op papier heb je dan iedere maand een hoger gemiddeld inkomen.
In werkelijkheid staat dat geld niet iedere maand op je rekening.
“Gemiddeld inkomen op papier is niet hetzelfde als geld dat iedere maand beschikbaar is.”
Dat verschil kan aanzienlijk zijn. Zeker wanneer meerdere periodieke inkomensbestanddelen meetellen, kan de financiële ruimte die een berekening suggereert honderden euro’s per maand afwijken van wat iemand in een gewone maand daadwerkelijk ervaart.
Daarom willen wij niet alleen weten welk inkomen de alimentatieberekening gebruikt. We willen ook zien wanneer het inkomen daadwerkelijk binnenkomt en welke lasten daar iedere maand tegenover staan.
Ook woonlasten zijn niet altijd je werkelijke woonlasten
Aan de uitgavenkant speelt iets vergelijkbaars.
Bij de standaard draagkrachtberekening voor kinderalimentatie rekenen de Alimentatienormen in beginsel met een forfaitair woonbudget. De berekening gebruikt daardoor niet automatisch de werkelijke hypotheek of huur die iemand iedere maand betaalt.
Voor een uniforme juridische berekening heeft zo’n forfait een duidelijke functie.
Maar wanneer jullie samen een scheiding regelen, is voor ons óók relevant of iemand straks daadwerkelijk €900, €1.300 of €1.700 per maand aan wonen kwijt is.
Zeker bij woningbehoud na scheiding is dat essentieel.
Want de vraag of iemand de woning kan behouden, beantwoord je niet met alleen een forfaitaire woonlast. Je wilt weten welke hypotheeklast werkelijk ontstaat, welke andere woonkosten daarbij horen en hoeveel financiële ruimte daarna resteert.
Hetzelfde geldt voor andere onderdelen van het financiële plaatje. Toeslagen, belastingen en daadwerkelijke inkomsten en uitgaven kunnen samen een ander beeld geven van de maandelijkse bestedingsruimte dan één alimentatieberekening.
Daarom zetten we de Alimentatienormen niet tegenover onze aanpak.
We beantwoorden simpelweg een extra vraag.
“De alimentatieberekening bepaalt een bedrag. ROME ScheidingsInzicht™ laat zien hoe jullie financiële leven eruitziet mét dat bedrag.”
Alimentatie berekenen als één van jullie ondernemer is
Bij ondernemers vraagt alimentatie berekenen extra aandacht.
Een ondernemer heeft vaak geen inkomen dat je simpelweg van één loonstrook kunt overnemen. Salaris uit een bv vertelt bijvoorbeeld niet automatisch wat de onderneming financieel kan dragen. Bij een eenmanszaak kan de winst bovendien van jaar tot jaar sterk verschillen.
Ook investeringen, liquiditeit, reserves, dividend en de continuïteit van de onderneming kunnen relevant zijn.
Een uitzonderlijk goed jaar klakkeloos als structureel inkomen gebruiken kan een vertekend beeld geven. Maar alleen naar een laag salaris kijken terwijl er structureel meer financiële ruimte bestaat, kan net zo goed een verkeerde uitkomst opleveren.
Daarom kijken we bij scheiden als ondernemer niet alleen naar één inkomenscijfer, maar naar het verhaal achter de cijfers.
“Bij een ondernemer staat het inkomen niet altijd op één loonstrook. Je moet begrijpen waar het geld vandaan komt én wat de onderneming nodig heeft om verder te kunnen.”
Dat is belangrijk voor zowel kinder- als partneralimentatie. Een verkeerde inkomensaanname werkt immers rechtstreeks door in de draagkracht en daarmee mogelijk in de uiteindelijke bijdrage.
Heb je al een alimentatieberekening? Laat er een tweede keer naar kijken
Misschien regelen jullie de scheiding al bij een mediator, advocaat of andere scheidingsbegeleider.
Er ligt inmiddels een alimentatieberekening op tafel en toch blijft er iets knagen.
Klopt het inkomen waarmee is gerekend? Waarom telt mijn vakantiegeld iedere maand mee? Hoe zijn de woonlasten verwerkt? Wat betekenen deze bedragen voor mijn werkelijke maandbudget? En kan ik met deze uitkomst straks nog in de woning blijven?
Dan hoef je niet het hele scheidingstraject naar ROME scheidingen over te brengen.
Je kunt ons ook inschakelen voor een second opinion op de alimentatieberekening.
We kijken dan naar de uitgangspunten en de financiële gevolgen van de berekening die er al ligt. Waar gewenst kunnen we met ROME ScheidingsInzicht™ daarnaast zichtbaar maken wat de voorgestelde afspraken betekenen voor het netto besteedbaar inkomen.
Het doel daarvan is niet om een berekening te vinden die financieel gunstiger uitpakt voor één van jullie.
Het doel is dat je begrijpt waarvoor je tekent.
Een second opinion vóórdat de afspraken definitief zijn
Twijfel je over een alimentatieberekening? Dan is het verstandig om die vragen te stellen vóórdat jullie het convenant ondertekenen.
Na ondertekening kun je niet simpelweg opnieuw beginnen omdat de financiële gevolgen anders blijken uit te pakken dan je had verwacht.
Een second opinion kan juist vóór dat moment duidelijkheid geven.
Dat geldt niet alleen wanneer je vermoedt dat een berekening fout is. Ook een technisch correcte berekening kan vragen oproepen wanneer je wilt weten hoe de uitkomst zich verhoudt tot de werkelijke inkomsten, woonlasten en financiële toekomst van beide huishoudens.
“Een second opinion gaat niet over gelijk krijgen. Het gaat over zekerheid krijgen over de financiële afspraken die voor je liggen.”
Juist bij een koopwoning, sterk verschillende inkomens, bonussen, een onderneming of een combinatie van kinder- en partneralimentatie kan die extra financiële blik waardevol zijn.
Ook wanneer jullie scheiding elders wordt begeleid.
Veel gestelde vragen over alimentatie berekenen
Bij alimentatie berekenen kijken we onder andere naar behoefte, inkomen en draagkracht. Bij kinderalimentatie speelt ook de zorgverdeling een belangrijke rol, terwijl voor partneralimentatie andere uitgangspunten gelden. Daarom bereken je beide vormen van alimentatie niet op dezelfde manier.
Kinderalimentatie is een bijdrage van ouders in de kosten van hun kinderen. Partneralimentatie kan aan de orde zijn wanneer één ex-partner na de scheiding niet volledig in de eigen behoefte kan voorzien en de andere voldoende draagkracht heeft. Wanneer beide vormen spelen, heeft kinderalimentatie voorrang.
Bij een alimentatieberekening kan meer meetellen dan alleen het nettoloon dat je iedere maand ontvangt. Ook structurele inkomensbestanddelen zoals vakantiegeld, een eindejaarsuitkering of andere inkomsten kunnen relevant zijn. Daardoor kan het rekenkundige maandinkomen afwijken van wat er in een gewone maand daadwerkelijk op je rekening binnenkomt.
Ja, vakantiegeld telt in beginsel mee bij het inkomen voor de alimentatieberekening. De berekening kan dit jaarlijkse inkomen over twaalf maanden verdelen, terwijl je het bedrag niet iedere maand ontvangt. Daarom kijken wij daarnaast naar wat er maandelijks daadwerkelijk beschikbaar is.
De Alimentatienormen rekenen bij de standaard draagkrachtberekening voor kinderalimentatie in beginsel met een forfaitair woonbudget en dus niet automatisch met je werkelijke huur of hypotheek. In specifieke situaties kan daarvan worden afgeweken. Binnen ROME ScheidingsInzicht™ kijken we juist ook naar de werkelijke woonlasten en wat deze betekenen voor jullie besteedbare inkomen.
Online rekentools kunnen een eerste indicatie geven, maar een betrouwbare alimentatieberekening vraagt om de juiste financiële uitgangspunten. Vooral bij een koopwoning, wisselend inkomen, toeslagen, een onderneming of zowel kinder- als partneralimentatie kan de situatie complex worden. Bovendien vertelt alleen het alimentatiebedrag nog niet wat beide huishoudens daarna daadwerkelijk te besteden hebben.
Ja, een relevante wijziging van omstandigheden kan aanleiding geven om opnieuw naar de alimentatie te kijken. Denk bijvoorbeeld aan een aanzienlijke inkomensverandering of een gewijzigde situatie rondom de kinderen. Dat betekent niet dat iedere kleine verandering automatisch tot een nieuw alimentatiebedrag leidt.
Ja, de zorgverdeling speelt een rol bij het berekenen van kinderalimentatie. Co-ouderschap betekent echter niet automatisch dat niemand kinderalimentatie betaalt, omdat ook de behoefte van de kinderen en draagkracht van beide ouders meetellen. Daarom bekijken we zorg en financiën in samenhang.
Bij een ondernemer geeft één loonstrook of één jaarresultaat niet altijd een betrouwbaar beeld van het inkomen. Salaris, winstontwikkeling, dividend, liquiditeit en de continuïteit van de onderneming kunnen afhankelijk van de situatie relevant zijn. Daarom vraagt scheiden als ondernemer om een bredere financiële analyse.
Een Tremaberekening gebruikt de Alimentatienormen om tot een onderbouwd alimentatiebedrag te komen. ROME ScheidingsInzicht™ kijkt daarnaast naar wat de afspraken betekenen voor het netto besteedbaar inkomen en de werkelijke financiële situatie van beide huishoudens. Zo zie je niet alleen wat de alimentatie is, maar ook wat je daarna daadwerkelijk te besteden hebt.
Ja, ook wanneer jullie de scheiding bij een andere mediator, advocaat of scheidingsbegeleider regelen, kunnen wij met een alimentatieberekening meekijken. We beoordelen de uitgangspunten en kunnen daarnaast inzichtelijk maken wat de voorgestelde afspraken financieel betekenen. Je hoeft daarvoor dus niet jullie volledige scheidingstraject naar ROME scheidingen over te brengen.
Een second opinion kan waardevol zijn wanneer je twijfelt over het gebruikte inkomen, de woonlasten, een onderneming of de financiële gevolgen van de berekende alimentatie. Doe dit bij voorkeur voordat jullie definitieve afspraken ondertekenen. Zo weet je vooraf beter waarvoor je tekent.
De onderhoudsplicht voor kinderen loopt in beginsel door tot 21 jaar, maar vanaf 18 jaar verandert de positie van het kind. De achttiende verjaardag betekent dus niet automatisch dat de kinderalimentatie stopt. Op onze pagina alimentatie en leeftijd leggen we uitgebreid uit wat er bij 18 en 21 jaar verandert.
Nee, een alimentatiebedrag vertelt niet automatisch wat je na de scheiding iedere maand daadwerkelijk kunt besteden. Woonlasten, belastingen, toeslagen en andere inkomsten en uitgaven bepalen mede hoe het financiële plaatje eruitziet. Daarom koppelen we alimentatie binnen onze scheidingsbegeleiding aan breder financieel inzicht.
Ja, alimentatie kan invloed hebben op het besteedbare inkomen en daarmee op de financiële mogelijkheden na de scheiding. Bij woningbehoud na scheiding kijken we daarom naar alimentatie, inkomen en woonlasten in samenhang. Zo ontstaat vóór het maken van definitieve afspraken inzicht in wat financieel haalbaar is.
