Hoe wordt kinderalimentatie berekend?
Bij kinderalimentatie berekenen draait het om de vraag hoe ouders na een scheiding samen bijdragen aan de kosten van hun kinderen.
Daarvoor wordt niet zomaar een percentage van het inkomen genomen. Een alimentatieberekening bestaat uit verschillende stappen die met elkaar samenhangen.
Eerst wordt gekeken naar wat de kinderen nodig hebben. Vervolgens wordt berekend wat beide ouders financieel kunnen bijdragen. Daarna speelt de verdeling van de zorg een rol en wordt bekeken hoe de kosten tussen beide ouders worden verdeeld.
In grote lijnen gaat het dus om:
de behoefte van de kinderen → de draagkracht van beide ouders → de zorgverdeling → de uiteindelijke bijdrage.
Dat klinkt overzichtelijk. Toch kan achter ieder onderdeel een behoorlijk financieel vraagstuk zitten. Welk inkomen gebruik je bijvoorbeeld wanneer iemand ondernemer is? Welke invloed hebben toeslagen? Wat gebeurt er wanneer kinderen ongeveer evenveel bij beide ouders verblijven? En zegt het bedrag dat uiteindelijk uit de berekening komt ook voldoende over wat beide ouders daarna kunnen besteden?
“Een goede berekening begint bij de kosten van de kinderen, maar moet uiteindelijk passen binnen de financiële werkelijkheid van beide ouders.”
Daarom vinden we het belangrijk dat jullie niet alleen de uitkomst van een alimentatieberekening zien, maar ook begrijpen hoe die tot stand komt.
Hoe wordt bepaald wat een kind kost?
Voordat je kunt bepalen hoeveel beide ouders bijdragen, moet eerst duidelijk zijn wat de kosten van de kinderen zijn. Binnen een gebruikelijke berekening wordt dit de behoefte van het kind genoemd.
Bij het bepalen daarvan wordt onder andere gekeken naar het gezinsinkomen van vóór de scheiding, het aantal kinderen en hun leeftijd. Het uitgangspunt is dat kinderen na een scheiding zoveel mogelijk moeten kunnen blijven delen in het welvaartsniveau dat zij tijdens de relatie van hun ouders gewend waren.
Dat betekent niet dat bonnetjes van boodschappen, kleding, sport en school bij elkaar worden opgeteld om tot één exact maandbedrag te komen. Voor de berekening worden richtlijnen en tabellen gebruikt om de behoefte van de kinderen vast te stellen.
Die behoefte vormt vervolgens het uitgangspunt voor de verdeling tussen beide ouders.
Maar daarmee zijn we er nog niet.
Want weten wat de kinderen nodig hebben, vertelt nog niet welk deel iedere ouder kan betalen.
Wat is draagkracht bij kinderalimentatie?
Nadat de behoefte van de kinderen is vastgesteld, wordt gekeken naar de financiële mogelijkheden van beide ouders. Dit noemen we de draagkracht.
Daarbij speelt het inkomen een belangrijke rol. Het doel is om te bepalen hoeveel iedere ouder financieel kan bijdragen aan de kosten van de kinderen.
De ouder met het hoogste inkomen betaalt daarbij niet automatisch alle kosten. De behoefte van de kinderen wordt verdeeld op basis van de financiële mogelijkheden van beide ouders.
Dat maakt het belangrijk om de inkomenssituatie zorgvuldig in beeld te brengen.
Bij iemand in loondienst is het inkomen vaak relatief eenvoudig vast te stellen. Bij wisselende inkomsten, bonussen of een onderneming kan dat aanzienlijk ingewikkelder zijn. Het inkomen op één loonstrook of uit één boekjaar vertelt dan niet altijd wat iemand structureel kan besteden.
“Draagkracht gaat niet alleen over wat er binnenkomt, maar over wat iemand financieel kan bijdragen.”
Juist daarom is het bij complexere inkomens belangrijk om eerst de juiste financiële uitgangspunten vast te stellen voordat je de kinderalimentatie berekent.
Voor ondernemers gaan we daarin nog een stap verder. Bij scheiden als ondernemer kunnen inkomen, winst, salaris, dividend en de financiële positie van de onderneming met elkaar samenhangen. Daar komen we verderop op deze pagina uitgebreider op terug.
Welke invloed heeft de zorgverdeling op kinderalimentatie?
Niet alle kosten van kinderen worden via een maandelijkse alimentatiebijdrage betaald.
Wanneer kinderen bij beide ouders verblijven, maken beide ouders tijdens hun eigen zorgmomenten rechtstreeks kosten. Denk aan eten en drinken, vervoer en dagelijkse uitgaven.
Daarom speelt ook de zorgverdeling een rol bij het berekenen van kinderalimentatie. Binnen de gebruikelijke berekeningsmethodiek kan rekening worden gehouden met een zorgkorting. De omvang daarvan hangt samen met de hoeveelheid zorg die een ouder voor de kinderen heeft.
Maar de zorgverdeling is meer dan een percentage in een berekening.
Bij scheiden met kinderen moet de regeling in de eerste plaats passen bij wat kinderen nodig hebben en wat ouders praktisch kunnen organiseren. Werkroosters, school, reistijd, sport en de leeftijd van kinderen kunnen allemaal invloed hebben op wat in het dagelijks leven werkt.
“Een zorgregeling maak je voor je kinderen. De financiële gevolgen rekenen we daarna zorgvuldig door.”
Daarom bekijken we de zorgverdeling en de financiële gevolgen in samenhang. Hoe vaak de kinderen bij iedere ouder verblijven, heeft invloed op de kosten die ouders rechtstreeks maken en op de berekening van de kinderalimentatie. Tegelijkertijd moeten de afspraken praktisch passen bij school, werk, wonen en het dagelijks leven van de kinderen.
Binnen onze scheidingsbegeleiding kijken we daarom niet alleen naar het aantal dagen of overnachtingen. We willen weten hoe de regeling in de praktijk werkt én wat de financiële gevolgen daarvan voor beide huishoudens zijn.
Zo voorkomen we dat jullie eerst afspraken over de kinderen maken en pas later ontdekken wat die financieel betekenen.
Heeft co-ouderschap invloed op de kinderalimentatie?
Een veelgehoord misverstand is dat bij co-ouderschap automatisch geen kinderalimentatie nodig is. Dat klopt niet.
Ook wanneer kinderen ongeveer evenveel tijd bij beide ouders verblijven, kunnen de inkomens van ouders verschillen. Daarnaast betaalt niet iedere ouder automatisch precies de helft van alle kosten voor kleding, school, sport, opvang en andere uitgaven.
Daarom kan ook bij co-ouderschap een bijdrage van de ene ouder aan de andere nodig zijn.
De zorgverdeling is dus één onderdeel van de berekening, maar niet het enige. De behoefte van de kinderen en de draagkracht van beide ouders blijven eveneens belangrijk.
Juist bij co-ouderschap is het verstandig om daarnaast duidelijke afspraken te maken over welke kinderkosten jullie rechtstreeks betalen en hoe jullie omgaan met grotere of onverwachte uitgaven.
Zo voorkom je dat een zorgregeling die praktisch goed werkt later toch financiële discussie oplevert.
Welke rol spelen toeslagen bij het berekenen van kinderalimentatie?
Na een scheiding verandert er vaak meer dan alleen het inkomen dat beide ouders op hun rekening ontvangen.
Ook toeslagen en fiscale regelingen kunnen veranderen. Denk bijvoorbeeld aan het kindgebonden budget en andere inkomensafhankelijke regelingen. Welke gevolgen dat precies heeft, hangt af van de gezinssituatie, het inkomen en de manier waarop de zorg voor de kinderen is geregeld.
Daarom kijken we bij financieel scheiden niet alleen naar bruto inkomens en één alimentatiebedrag.
Een verandering in alimentatie kan samenhangen met andere onderdelen van het financiële plaatje. Hetzelfde geldt voor een andere zorgverdeling of verandering in inkomen.
Dat is precies waarom alleen de uitkomst van een berekening ons niet voldoende vertelt.
Een alimentatieberekening geeft een bedrag. Maar wat houd je daarna over?
Na alle stappen komt er uiteindelijk een bedrag uit de berekening. Dat bedrag is belangrijk. Maar voor ouders begint dan wat ons betreft nog een tweede vraag:
Wat betekent deze kinderalimentatie voor jullie financiële situatie ná de scheiding?
Stel dat uit de berekening volgt dat één ouder maandelijks kinderalimentatie betaalt. Dan weten jullie welk bedrag uit de gehanteerde rekenmethodiek komt.
Maar kunnen beide ouders daarna hun woonlasten betalen? Wat blijft er over voor boodschappen en dagelijkse uitgaven? Welke invloed hebben toeslagen? En wat betekent de uitkomst bijvoorbeeld voor de mogelijkheid om in de woning te blijven?
Een traditionele alimentatieberekening is niet bedoeld om al die vragen in één keer te beantwoorden.
“Het alimentatiebedrag is een uitkomst. Financieel inzicht laat zien wat die uitkomst in jullie dagelijks leven betekent.”
Daarom gebruiken we bij ROME scheidingen ROME ScheidingsInzicht™. Daarmee kijken we verder dan alleen behoefte en draagkracht en maken we zichtbaar wat verschillende afspraken betekenen voor het netto besteedbaar inkomen van beide ouders.
Dat kan ook helpen wanneer meerdere oplossingen mogelijk zijn. Niet om naar een vooraf gewenst alimentatiebedrag toe te rekenen, maar om te begrijpen wat verschillende keuzes financieel betekenen voordat jullie ze definitief vastleggen.
Zo ontstaat niet alleen een berekening die uitlegbaar is, maar ook een financieel plaatje waarmee jullie verder kunnen.
Waarom een alimentatieberekening niet hetzelfde is als wat er maandelijks op je rekening staat
Bij het berekenen van kinderalimentatie gebruiken professionals veelal de Alimentatienormen van de Expertgroep Alimentatie van de Rechtspraak. Die methodiek heeft een belangrijk doel: bijdragen aan voorspelbaarheid en rechtszekerheid bij het vaststellen van alimentatie.
Daarbij rekenen de Alimentatienormen het inkomen om naar een netto besteedbaar inkomen. Ook inkomensbestanddelen die je niet iedere maand daadwerkelijk ontvangt, kunnen daarin op maandbasis meetellen. Denk bijvoorbeeld aan vakantiegeld en, wanneer van toepassing, een eindejaarsuitkering of andere structurele inkomensbestanddelen. De modellen van de Expertgroep rekenen vakantietoeslag expliciet tot het inkomen.
En daar ontstaat een verschil dat wij belangrijk vinden.
Stel dat je vakantiegeld één keer per jaar ontvangt. In een berekening kunnen de Alimentatienormen dat inkomen over twaalf maanden verdelen. Op papier verhoogt dat iedere maand je netto besteedbaar inkomen. Maar op je gewone bankrekening staat dat vakantiegeld die andere elf maanden niet daadwerkelijk als extra maandinkomen klaar om de boodschappen of hypotheek van te betalen.
Hetzelfde onderscheid kan spelen bij andere periodieke inkomensbestanddelen.
“Rekenkundig maandinkomen en het bedrag dat iedere maand daadwerkelijk op je rekening binnenkomt, zijn niet altijd hetzelfde.”
Ook aan de lastenkant werkt de alimentatiemethodiek met forfaits. Bij de draagkrachtberekening voor kinderalimentatie wordt in beginsel gerekend met een woonbudget van 30% van het netto besteedbaar inkomen en een forfaitair bedrag voor noodzakelijke lasten. De werkelijke hypotheek of huur vormt dus niet zonder meer het uitgangspunt van de standaardberekening.
Dat is voor een juridische rekenmethodiek begrijpelijk. Maar wanneer jullie samen afspraken maken, willen wij óók een andere vraag beantwoorden:
Hoe ziet jullie werkelijke financiële leven er na de scheiding uit?
Waarom wij binnen scheidingsbegeleiding verder kijken dan de Tremanormen
Een Tremaberekening kan dus een juridisch onderbouwde uitkomst geven voor kinderalimentatie. Wij zetten die berekening niet aan de kant.
We voegen er iets aan toe.
Binnen onze scheidingsbegeleiding willen we namelijk ook weten wat er werkelijk binnenkomt en uitgaat in beide nieuwe huishoudens.
Wat staat er in een gewone maand daadwerkelijk op de rekening? Wat zijn de werkelijke woonlasten? Welke toeslagen en fiscale gevolgen spelen in jullie specifieke situatie? Hoe verandert het besteedbare inkomen wanneer de ene ouder kinderalimentatie betaalt en de andere deze ontvangt? En blijft bijvoorbeeld woningbehoud financieel haalbaar?
Dat kan een heel ander inzicht opleveren dan alleen het alimentatiebedrag.
Het kan in individuele situaties zelfs om honderden euro’s per maand verschil in ervaren bestedingsruimte gaan. Dat is geen vaste eigenschap van iedere Tremaberekening en dus ook geen bedrag dat we vooraf kunnen beloven. Maar het is precies waarom wij de juridische berekening naast de feitelijke financiële situatie willen leggen.
“De Alimentatienormen helpen bepalen welk bedrag juridisch onderbouwd is. ROME ScheidingsInzicht™ laat zien wat de afspraken financieel met jullie dagelijks leven doen.”
Bij een procedure waarin ouders tegenover elkaar staan, biedt een uniforme rekenmethodiek de rechter houvast en rechtszekerheid. Maar wanneer ouders samen hun scheiding regelen, hoeven wij het daar wat ons betreft niet bij te laten.
We kunnen dan juist onderzoeken welke gevolgen de berekende alimentatie heeft en die informatie meenemen voordat jullie samen definitieve afspraken maken.
Eerst inzicht. Dan stabiliteit. Dat is de kern van de ROME aanpak.
Je regelt je scheiding ergens anders, maar twijfelt over de alimentatieberekening?
Je hoeft niet het volledige scheidingstraject bij ROME scheidingen te volgen om behoefte te hebben aan financieel inzicht.
Misschien regelen jullie de scheiding al bij een mediator, advocaat of andere scheidingsbegeleider en hebben jullie inmiddels een berekening van de kinderalimentatie ontvangen.
Op papier ziet die berekening er misschien overtuigend uit. Toch kun je met vragen blijven zitten.
Klopt het inkomen waarmee is gerekend? Wat betekent dit bedrag voor mijn maandelijkse financiën? Zijn onze werkelijke woonlasten voldoende in beeld? En kan ik met deze afspraken straks financieel verder?
Dan kan een second opinion alimentatie waardevol zijn.
Wij kunnen de bestaande berekening als uitgangspunt nemen en vervolgens kijken naar de financiële gevolgen ervan. Niet om het bestaande traject over te nemen of één van beide partners aan een gunstiger bedrag te helpen, maar om inzicht te geven voordat jullie definitieve afspraken maken.
“Een second opinion is niet zoeken naar het bedrag dat je graag wilt zien. Het is controleren of je begrijpt waar je straks voor tekent.”
Second opinion vóórdat je definitief tekent
Het beste moment voor een second opinion is vóórdat het convenant definitief is.
Want wanneer je twijfelt over een alimentatieberekening, wil je die twijfel niet pas onderzoeken nadat de afspraken zijn ondertekend en de scheiding is afgerond.
Bij ROME scheidingen kunnen we daarom gericht meekijken naar de berekening en, waar gewenst, via ROME ScheidingsInzicht™ inzichtelijk maken hoe de afspraken doorwerken in het netto besteedbaar inkomen.
Dat kan juist interessant zijn wanneer er daarnaast een koopwoning, sterk verschillende inkomens, bonussen, toeslagen of een onderneming spelen.
Regelen jullie de scheiding elders? Dan hoeft dat dus geen belemmering te zijn om financieel een tweede blik te laten werpen op de afspraken die voor jullie liggen.
Veel gestelde vragen over kinderalimentatie berekenen
Bij het berekenen van kinderalimentatie kijken we eerst naar de behoefte van de kinderen: welk bedrag is nodig voor hun verzorging en opvoeding? Vervolgens kijken we naar de draagkracht van beide ouders en de zorgverdeling. Bij ROME scheidingen kijken we vervolgens verder dan alleen het berekende alimentatiebedrag. Met ROME ScheidingsInzicht™ maken we ook inzichtelijk wat de afspraken betekenen voor het netto besteedbaar inkomen van beide huishoudens.
Bij een alimentatieberekening kijken we niet uitsluitend naar het nettobedrag dat maandelijks op je bankrekening binnenkomt. Verschillende inkomensbestanddelen kunnen meetellen bij het bepalen van het netto besteedbaar inkomen. Denk bijvoorbeeld aan salaris en vakantiegeld en, afhankelijk van de situatie, structurele aanvullende inkomsten zoals een eindejaarsuitkering. Dat kan betekenen dat het rekenkundige maandinkomen afwijkt van het bedrag dat je in een gewone maand daadwerkelijk ontvangt. Juist daarom vinden wij het belangrijk om naast de berekening ook naar de feitelijke financiële situatie te kijken.
Ja, bij het vaststellen van het inkomen voor de alimentatieberekening telt vakantiegeld mee. Daardoor rekenen de Alimentatienormen inkomen dat je bijvoorbeeld maar één keer per jaar ontvangt toch over het hele jaar mee. Dat is een belangrijk verschil tussen inkomen volgens een alimentatieberekening en de maandelijkse kasstroom op je bankrekening.
Een structurele eindejaarsuitkering kan meetellen als inkomen voor de alimentatieberekening. Of en hoe zo’n inkomensbestanddeel meetelt, hangt af van de aard en bestendigheid ervan. Ontvang je het bedrag maar één keer per jaar? Dan kan de berekening het toch over het jaar verdelen, terwijl je het bedrag niet iedere maand daadwerkelijk op je rekening ontvangt.
Bij de standaard draagkrachtberekening voor kinderalimentatie rekenen de Alimentatienormen in beginsel met een forfaitair woonbudget. Daardoor gebruiken ze niet automatisch je werkelijke huur of hypotheek in de berekening. Binnen onze scheidingsbegeleiding willen we daarnaast altijd weten wat de werkelijke woonlasten betekenen voor de financiële situatie van beide huishoudens. Zeker wanneer woningbehoud bij scheiding een belangrijke wens is.
Draagkracht is de financiële ruimte die een ouder volgens de gehanteerde rekenmethodiek heeft om bij te dragen aan de kosten van de kinderen. Daarbij kijken de Alimentatienormen naar het inkomen en houden ze rekening met bepaalde lasten en forfaits. Vervolgens bepalen ze op basis van de draagkracht welk deel van de kosten iedere ouder kan dragen. Draagkracht is dus iets anders dan simpelweg kijken welk bedrag iemand maandelijks op de bankrekening ontvangt.
Ja, de zorgverdeling kan invloed hebben op de berekening. Dat betekent echter niet dat bij co-ouderschap automatisch geen kinderalimentatie betaald hoeft te worden. Wanneer de inkomens van ouders verschillen, kan ook bij een ongeveer gelijkwaardige verdeling van de zorg een bijdrage nodig zijn. Daarnaast moeten ouders afspraken maken over kosten die niet automatisch door de dagelijkse zorg worden gedekt.
Ouders kunnen samen afspraken maken over de manier waarop zij de kosten van hun kinderen verdelen. Daarbij blijft het belang van het kind leidend en moet de bijdrage voldoen aan de wettelijke uitgangspunten. Juist wanneer ouders samen tot afspraken willen komen, vinden wij financieel inzicht belangrijk. Een afspraak moet niet alleen acceptabel klinken aan tafel, maar ook uitvoerbaar zijn in beide huishoudens.
Er bestaat geen algemene regel dat kinderalimentatie bijvoorbeeld ieder jaar volledig opnieuw moet worden berekend. De bijdrage wordt wel jaarlijks wettelijk geïndexeerd.
Een nieuwe berekening kan relevant worden wanneer omstandigheden wezenlijk veranderen. Denk aan een aanzienlijke inkomenswijziging, een andere zorgverdeling of andere belangrijke veranderingen in de situatie van ouders of kinderen.
De onderhoudsplicht van ouders loopt in beginsel door tot een kind 21 jaar wordt. Vanaf 18 jaar verandert wel de positie van het kind en de manier waarop afspraken over de bijdrage worden gemaakt. Daar hebben we een afzonderlijke uitleg over, inclusief werken, studeren en betaling vanaf 18 jaar: kinderalimentatie en leeftijd.
Bij een ondernemer is het inkomen niet altijd af te lezen van één salarisstrook. Onder andere salaris, winstontwikkeling en andere inkomsten uit de onderneming kunnen relevant zijn. Tegelijkertijd moet rekening worden gehouden met wat financieel verantwoord uit de onderneming kan worden gehaald. Daarom vraagt scheiden als ondernemer om een zorgvuldige beoordeling van zowel de zakelijke als de privésituatie.
Ja. Ook wanneer jullie de scheiding bij een andere mediator, advocaat of scheidingsbegeleider regelen, kan ROME scheidingen een bestaande alimentatieberekening vanuit financieel perspectief beoordelen. We kijken dan niet alleen naar de berekening zelf, maar kunnen ook onderzoeken wat de voorgestelde afspraken betekenen voor het netto besteedbaar inkomen en de werkelijke financiële situatie na de scheiding. Een second opinion alimentatie is juist waardevol vóórdat je definitieve afspraken ondertekent.
Nee. De Alimentatienormen bieden een uniforme rekenmethodiek waarmee behoefte en draagkracht kunnen worden bepaald. Dat geeft een onderbouwd alimentatiebedrag.
Maar zo’n berekening heeft een ander doel dan een volledig overzicht van de toekomstige financiën van twee huishoudens. Daarom combineren we bij ROME scheidingen de alimentatieberekening met ROME ScheidingsInzicht™. Zo zie je niet alleen welk alimentatiebedrag uit de berekening volgt, maar ook wat de gemaakte afspraken financieel betekenen.
Een bedrag kunnen berekenen is belangrijk. Begrijpen of jullie er daarna allebei mee verder kunnen, is minstens zo belangrijk.
